1. YAZARLAR

  2. Aysu Basri Akter

  3. Maça Papazının Kulesinde bir yaşam
Aysu Basri Akter

Aysu Basri Akter

Yenidüzen Gazetesi
Yazarın Tüm Yazıları >

Maça Papazının Kulesinde bir yaşam

A+A-

Kıbrıs Türk Ticaret Odası önemli bir çalışmaya imza attı ve ülkedeki kayıt dışı ekonomiyi mercek altına alan bir rapor hazırladı.

Göksel Saydam, Aziz Gürpınar, Zeren Mungan ve Mustafa Besim gibi uzman ve ülkede bu alanlarda çalışan son derece değerli isimler katkı koydu, bu rapora.

Elde edilen veriler son derece çarpıcı.

Öncelikle 1994’den bu yana kayıt dışı ekonomiyle ilgili akademik çalışmalar da yapan Mustafa Besim, o zamandan beri kayıt dışı ekonomide artış olduğunu gözlemlediğini anlatıyor.

Kesin rakamlar yok, ancak bunun genel ekonomi içinde %60’a denk geldiği öngörüsü ağır basıyor.

En fazla üzerinde durulan alanlar ise, kayıt dışı gelir ve istihdam.

Raporda dikkat çeken notlar arasında gerekli teknolojik altyapının olmaması ve personel eksikliği de sayılıyor. İstatistik Dairesi’nin diğer kurumlarla koordineli ve yeterli bir çalışma yapamadığı söyleniyor.

Bugün devletten en temel hizmetleri alamayanlar, kendi doğallığında vergi de vermek istemiyor.

Besim, kayıtdışılıkta en önemli nedenlerden birinin sivil itaatsizlik olduğuna vurgu yapıyor.

Yani aslında alamadığımız hizmetlere karşı nasıl bireysel çözümler üretiyorsak ve devletin kurumlarını topyekün reddediyor ve gelirimizi de paylaşmıyoruz.

Devlet bütçesine cebimizden girecek tek kuruşa üzülüyoruz, çünkü bunun geri dönüşünü alamayacağımızı düşünüyoruz.

Dahası geri dönüşünün olmayacağını görüyor ve biliyoruz.

Bugün vergiyi vermemek kadar vergiyi toplayamamak da önemli bir sorun.

Ve Bürokraside de çalışmış bir kişi olarak Zeren Mungan’ın işaret ettiği alt yapısal yetersizlikler, aslında sistemin hiç kurulamamış olduğunun da özeti niteliğinde.

Yani belki vatandaşı devleti ve kurumlarını reddediyor ama zaten ortada işleyen bir devlet mekanizması da yok. Reddedilen aslında varolmakla olmamak arasında kalmış çarpık bir yapı.

Bugün kamuda istihdam fazlası olduğu söylenirken, devlet mekanizmasının sağlıklı işleyişinin önündeki engellerden birinin de personel yeterisizliği olduğu not ediliyor.

Yapı bu kadar çarpık yani.

Zeren Mungan, aday statüsünde kamuda işe başlayan hiç kimsenin geri çevrilmediğini anlatıyor, örneğin. Hiç kimse mi “yeterisiz ya da o pozisyona uygunsuz” görülmemiş!

Politikacı, istihdamlarla oy toplarken, seçim yarışında isinsanlarının sırtalnmasıyla boy gösterirken, adaletin işlemesi çok kolay olmuyor.

Ama devletten zengin bireyler hızla çoğalırken, bu sadece mevduat birikimleri değil, devlet mekanizmaasından daha hızlı daha işler çareler üreten, teknoloji ve öngörü konusunda da devlet mekanizmasının ötesinde bireyler çoğalıyor.

Ancak Besim buna rağmen, şirketlerin sermaye birikimlerinin son derece zayıf olduğunu anlatıyor.

O yüzden de her kriz döneminde domino etkisiyle ardı ardına kapanan uzun ömrülü, kültürel yapıda önemli yerlerde olan şirketler sıralanıyor karşımıza.

Ve nihayetinde ortaya çıkan tablo aslında iskambil kağıtlarından dizilen bir kuleyi resmediyor. İlk üflemede yerle bir olan, dokunulamayan bir kule.

Kayıt dışılığı yanında yasa dışılığı ve adaletsizliği de simgeleyen bir kule.

Hal böyle olunca da İskambil kağıdından kuleyi temsil eden fahri ateşeler, mafya dünyasının babasını temsil eden yüzler oluyor.

Necati Şaşmaz’ın kişiliğini, Kurtlar Vadisi dizisindeki rolü üzerinden tanımlamak aklımın ucundan geçmez. Ancak devlet tanıtıma bu kadar hassasiyet gösterirken, kendi doğallığında fahri temsilcilik yapan ve bu ülkenin bağrından çıkan sanatçılara da destek olsa keşke.

Bugün Türkiye’de ya da farklı ülkelerde muazzam başarılara imza atmış sanat alanında markalaşmış isimlerimiz var.

Ve çeşitli dönemlerde çeşitli projeler için talep ettikleri türlü desteklerin gerekçesiz şekilde reddedilen örnekler birçoğu.

Devletlerin sürdürülebilirliği sanat ve kültüre de ne kadar destek verdikleriyle ölçülür.

Ama dedik ya kule iskambil kağıdından!

 

Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.