-ÖZEL HABER-
Asgari ücret ve geçim derdine ilişkin konuşan Yaylalı, hükümetin destek uygulamasını “yanlış” olarak niteledi. Yaylalı, hayat pahalılığının mantığının yanlış anlaşıldığını söyleyerek şöyle konuştu:
“Hayat pahalılığı, enflasyon nedeniyle kaybedilen alım gücünün çalışanlara geri verilmesidir; zam değildir. Rakam 20.66’dır. Altı ayda bu oran çalışanların cebinden eksilmiş demektir. Asgari ücret masasında devletin resmi rakamı sunması gerekirdi.”
İstihdamı Destek Fonu’nun kullanım amacının dışına çıktığını belirten Yaylalı, “Bu fon, KKTC vatandaşının iş piyasasına girmesi için vardır. Şimdi yabancıyla yerliyi ayırarak ayrımcılık yaptınız. Aynı işi yapan iki farklı ırk arasında maaş farkı olmaz. Üstelik profesörden ustabaşına kadar herkes aynı 6 bin TL desteği alacak. Bu ekonomik akla aykırıdır.” dedi.
“Nüfusu bilmeden planlama yapılamaz: İlk iş nüfus sayımı olmalı”
KKTC’de en büyük yapısal sorunlardan birinin nüfus belirsizliği olduğunu vurgulayan Yaylalı, “Nüfusu bilmediğimiz için hiçbir şeyi planlayamıyoruz. Sağlıkta ve eğitimde sorunların ana nedeni budur. Son projeksiyon nüfus 500 bin olarak açıklansa da nüfusun çok daha fazla olduğu gözle görülüyor. Hangi hükümet gelirse gelsin ilk iş nüfus sayımı yapmalıdır.” ifadelerini kullandı.
“KKTC enflasyonunun Türkiye’den düşük çıkması mantığa aykırı”
Yaylalı, KKTC’de açıklanan enflasyon oranlarının Türkiye’nin altında olmasını da ekonomik gerçeklerle uyumsuz olarak değerlendirdi, şöyle konuştu:
“Biz ithalata dayalı bir ekonomiyiz. Ürünlerimiz Türkiye’den geliyor. Oradaki enflasyon otomatik olarak bize yansıyor. Bilimsel olarak KKTC enflasyonu her zaman Türkiye’nin yaklaşık yüzde 23 üzerindedir. Türkiye’nin altında çıkması normal değildir.”
“Elektronik etiket sistemi doğru uygulanırsa işe yarar”
Market fiyatlarındaki fahiş artışlara da değinen Yaylalı, elektronik etiket sisteminin Türkiye’de kısmen başarılı olduğunu söyledi. KKTC’de fiyat artışlarının izah edilemeyecek seviyede olduğunu belirterek şu önerilerde bulundu:
“E-Fatura sistemi getirilmeli ve özellikle temel tüketim maddelerinde fiyat geçişleri denetlenmelidir. Ülkeye giriş fiyatı nedir, toptancıdan perakendeciye geçişte fiyat nasıl değişiyor? Ticaret Dairesi müfettişleri temel gıda maddelerinde yerinde teftiş yapmalı. Bu yapılmadığı sürece fiyatlar artmaya devam edecek.”
“Stopajlar temel tüketim maddelerinden kaldırılmalı”
TDP’li Erman Yaylalı, teşvik politikalarına ilişkin değerlendirmelerde de bulundu.
Yaylalı, teşvik uygulamalarına dair yaptığı açıklamada, devletin teşviklerle birlikte vergi yapılandırmasını yeniden ele alması gerektiğini ifade etti. Toplumcu Demokrasi Partisi MYK Üyesi Yaylalı, temel tüketim maddelerinde alınan bazı vergilerin kaldırılmasının hem vatandaşın yükünü hafifleteceğini hem de devlet gelirlerini azaltmayacağını söyledi.
Yaylalı, özellikle stopajların temel tüketim ürünlerinden kaldırılması gerektiğini belirterek, dolaylı vergilerin kapsamının da daraltılması gerektiğini vurguladı. Bu yaklaşımın, ilk bakışta devlet gelirlerini azaltacak gibi görünse de uzun vadede tam tersine bir etki yaratacağını dile getirdi.
“Devlet bazı vergilerden vazgeçebilir. Bu, gelir kaybı anlamına gelmez” diyen Yaylalı, kayıt dışılığın azaltılmasının vergi gelirlerini artırmada kilit rol oynadığını ifade etti.
Yaylalı şöyle konuştu:
“Devlet vergi oranlarını düşürerek halkla barışabilir ve böylece vergi gelirlerini artırabilir. Önemli olan geniş ve kayıtlı bir ekonomi yaratmaktır.”
Yaylalı: “Ekonomik değil, ticari ahlak sorunu var; hükümet fiyatlara müdahale etmek zorunda”
Erman Yaylalı, Kuzey ile Güney Kıbrıs arasındaki ekonomik farklara dikkat çekerek fiyat artışlarının artık “ekonomiyle açıklanabilir olmaktan çıktığını” söyledi. Güney Kıbrıs’taki fiyat istikrarını örnek gösteren Yaylalı, “Güney’de enflasyon yok; bir malın 5 yıl önceki fiyatı bugün de aynı. Bizde ise fiyatlar akıl almaz şekilde yükseliyor” dedi.
Yaylalı, fiyat artışlarının yalnızca ücret maliyetleriyle açıklanamayacağını belirterek, “Ücret maliyettir ama tüm maliyet ücret değildir. Eğer fiyatlar izah edilemeyecek kadar artıyorsa burada ticari bir sıkıntı, bir ticari ahlak sorunu vardır” ifadelerini kullandı.
Kuzey Kıbrıs’taki fiyat hareketliliğinin ekonomik göstergelerle uyuşmadığını söyleyen Yaylalı, hükümete çağrıda bulundu, “Bu artışları ekonomiyle açıklayamazsınız. Narh koyabilirsiniz. Hükümetin artık fiyatlara el koyması, piyasayı düzenlemesi gerekir. Artışların hiçbiri kabul edilebilir değil. “Asgari ücret yüzde 22 arttı ama fiyatlar yüzde 30 yükseldi. Bunun hiçbir izahı yok” ifadelerini kullandı.
Yaylalı: Haziran–Temmuz’da sandık kurulmalı
Erken seçim tartışmaları hakkında değerlendirmede bulunan Erman Yaylalı, ülkede seçim ihtiyacının artık “gecikmiş bir zorunluluk” hâline geldiğini söyledi.
Yaylalı, mevcut siyasi tablonun halkın beklentilerini karşılamadığını belirterek, “Seçimin çoktan yapılmış olması gerekirdi. Bu saatten sonra erken değil, geç kalınmış bir seçimden söz ediyoruz. Haziran–Temmuz döneminde mutlaka sandığa gidilmesi gerekir” dedi.