12 Şubat 2018 Pazartesi 18:44
Çocuklar neden yalan söyler?
banner10

Konuya dair New York dergisinde yayınlanan makalenin yazarı Po Bonson’a göre hepimiz dünyaya yalancılar olarak geliyoruz ve ne kadar çok egzersiz yaparsak, o kadar iyi yalan söyleyebiliyoruz.

İşte diğer gözlemler:

* Çoğu popüler kitabın aksine, çocuklar yalanlar dışında büyümez, içine doğarlar.

* Yalan söylemenin zeka ile alakası vardır: Zeki çocuklar daha iyi yalancılardır.

* Gençlerin yüzde 98’i yalan söylemenin yanlış bir şey olduğuna inanıyor ama aynı yüzde kendi ebeveynlerine yalan söylediklerini de itiraf ediyor.

* Yalan söylemenin kimi sonuçları olacağını bilmek çocukları yalan söylemekten değil ama yakalanmaktan çekinmesine sebep oluyor.

* Ebeveynlerin tamamen dürüst davranması, çocukların yalan söylememesi için cezalardan daha büyük etki taşıyor.

Yapılan bir araştırmada, deneklerden söyledikleri en büyük yalanları itiraf etmeleri istendiğinde, çıkan sonuçlar oldukça şaşırtıcı olmuştur. Anlatılan hikayeler büyük şaşkınlıklar yaratmayan basit deneyimler olduğu gibi genellikle çocukluk dönemlerinde yaşanmıştır.

Çoğu denek bu erken yaşta söylenen yalanın, ilerleyen zamanda hayatlarını nasıl etkilediğinin altını çizer. Çocukluk döneminde söylenen yalanlar önemlidir ve ebeveynlerin bunlara vereceği tepkiler de öyle. Yalan söylemek, yalanın kendisi ne kadar küçük olsa da, önemlidir. Yalan, ilk olarak, gerçeğin tanınmasını gerektirir. Gerçeği tanıyan, bilen ama bundan hoşlanmadığı için alternatifini arayarak, gerçeği çarpıtan insan yalancıdır; çocuk ya da yetişkin. Yalan söylemeden bile önce, zaten gerçeği reddetmek için bilinçli bir karar verilmiştir.

Anne ve babalar, çocukların bu kapanda sıkışıp kalmaması için önemli rol oynar. Onların ‘doğrudan ödün vermeyen’ rol modeller olması gerekmektedir, hatta beyaz yalanlar ve sosyal çatışmaları önleyecek kibar yalanlardan da uzak durmalıdırlar.

Makaleye göre, yalana başvurmayan çocukların genellikle aile ilişkileri çok iyi oluyor. Ebeveynleri ile iletişim kopukluğu yaşamıyorlar. Bu aslında çocukların genellikle ebeveynleri tarafından yalan söylemeye itildiği anlamına geliyor. İtiraf etmekten çekinecekleri şeyler yaptıklarında ya da kendilerini savunmak zorunda bırakıldıklarında, çocuklar kolaylıkla yalan söylemeyi tercih edebiliyorlar.

Yalan, maalesef bu dünyanın bir gerçeğidir. Sizin bir ebeveyn olarak yapabileceğiniz en iyi şey ise kendinize ve çocuklarınıza dürüst olmak olacaktır. Yalan söylemek, zaman zaman herkese cazip gelebilir ama eğer çocuklarınızın gerçeğe değer verdiği ve saygı gösterdiği bir disiplin modeline uygun yetişmesini istiyorsanız, bu sadece sizin sergileyeceğiniz tutum ile mümkün olabilir.

Çocuklarınıza başkalarına yalan söylemenin aslında kendine yalan söylemek olduğunu öğretmelisiniz.

 Çocukların yalan söyleme nedenleri nelerdir?

Reem Nöropsikiyatri Merkezi’nden Dr. Mehmet Yavuz, "Çocukların neden yalan söyler?" sorusunu yanıtladı ve ebeveynlerin bu durum karşısında yapması gerekenleri sıraladı.

Aile içindeki yetişkinlerin veya yakın çevredeki bireylerin yalan söylüyor olması, çocukların davranışlarını da doğrudan etkiler. Çünkü özellikle de okul öncesi dönemde çocuklar, çevrelerindeki büyüklerini (en çok da anne babalarını) rol model alır. Anne veya babanın yalan söylemesi, yalan davranışını çocuğun gözünde yapılabilir kılar. Çocuk, bunun normal bir davranış olduğuna inanmaya başlar.

Yetişkinler gibi çocuklar da zor durumda kaldıklarında, kendilerini mevcut durumdan kurtarmak için yalan söyleme eğilimi gösterir. Cezadan, dersten, istemediği durumlardan kaçmak için yalan söylemek söz konusudur.

Çocuklar eksikliğini hissettikleri şeyler için yalan söyler. Örneğin babası ölmüş bir çocuk, babasının onu gezmeye götürdüğünü arkadaşlarına veya yakın çevresine anlatır.

İlgi ve sevgiden yoksun kalan çocuklar yalan söyleme eğilimi gösterir. Öz güveni sarsılan ve değersiz hisseden çocuk, olmayan şeyleri olmuş gibi anlatabilir.

Çocuklarda yalanı engellemek için yapılması gerekenler nelerdir?

Çocuklarda yalan söyleme davranışını engellemek için, öncelikle çocuğu yalan söylemeye teşvik eden durumların ortadan kaldırılması gerekir. Örneğin çocuğun yoğun stres ve baskıya maruz kalması, yalan söyleme davranışının gelişmesini tetikler. Anne babalar çocuklarına iyi örnek olmalı, kendilerinin rol model alınacağını unutmamalıdır. Ayrıca çocuklardan yapamayacağı şeyleri beklemek de yalana teşvik edici olabileceğinden, bu konuda da dikkatli olunmalıdır.

Anne babanın çocuğa güven vermeyen, tutarsız davranışları çocukların davranışlarına da olumsuz olarak yansır. Çocuklar çevredeki çocuklar ile kıyaslanmamalı, onlara yeterli ilgi ve sevgi gösterilmelidir. Aile içerisinde değerli olduğunu hisseden çocuk, yalan söyleyerek kendini ispat etme tavrı içine girmeyecektir. Çocukla iletişim kurmak, onun davranışlarını doğru analiz etmek de yalan söyleme eğilimini büyük ölçüde engelleyecektir.

Son olarak, çocuklara yalan söylemenin yanlış olduğu baskı ve sert tutumlarla değil, sözlü olarak yapıcı bir tavırla anlatılmalıdır. Sert davranış ve tutumlar, çocukları yalan konusunda caydırmak yerine, yalan söylemeye teşvik edebilir. Ailesinin baskısından kendini korumak isteyen çocuk, yalan söyleyerek kendini savunmaya çalışır. O nedenle, bu tip davranışlardan uzak durulmalıdır.

banner22
Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner5

banner31